{"id":10168,"date":"2025-01-24T07:30:55","date_gmt":"2025-01-24T07:30:55","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/?p=10168"},"modified":"2025-01-24T07:30:57","modified_gmt":"2025-01-24T07:30:57","slug":"saglik-okuryazarligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/dusle\/saglik-okuryazarligi\/","title":{"rendered":"Bilgiden Sa\u011fl\u0131\u011fa: Sa\u011fl\u0131k Okuryazarl\u0131\u011f\u0131 Neden \u00d6nemli?"},"content":{"rendered":"\n<p>Hi\u00e7 hasta oldu\u011funuzda internette ara\u015ft\u0131rma yap\u0131p kafa kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 bilgilerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z oldu mu? Cevab\u0131n\u0131z \u201cEvet\u201d ise yaln\u0131z de\u011filsiniz. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fcn\u00fcm\u00fczde sa\u011fl\u0131kla ilgili bilgilere sosyal medyada gezinirken bile ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn. Peki, bu bilgilerin hangisi do\u011fru? \u0130\u015fte, bu soruya cevap verebilmenin yolu sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131ndan ge\u00e7iyor.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>O halde gelin, hayat\u0131m\u0131zdaki en \u00f6nemli unsurlar\u0131n ba\u015f\u0131nda gelen sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in atabilece\u011fimiz \u00f6nemli bir ad\u0131m olan sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 kavram\u0131n\u0131 daha yak\u0131ndan tan\u0131yal\u0131m.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Sa\u011fl\u0131k Okuryazarl\u0131\u011f\u0131 Nedir?&nbsp;<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131, D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc (WHO) taraf\u0131ndan bireylerin sa\u011fl\u0131klar\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmek ve korumak amac\u0131yla sa\u011fl\u0131k bilgilerini anlama, de\u011ferlendirme ve kullanma becerisi olarak tan\u0131mlan\u0131r. Bu nedenle de sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yaln\u0131zca t\u0131bbi terimlerin anlam\u0131n\u0131 bilmekle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmayan \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc bir beceri seti demek m\u00fcmk\u00fcn.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Sa\u011fl\u0131k Okuryazarl\u0131\u011f\u0131 Neleri Kapsar?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"724\" height=\"483\" src=\"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligi-neleri-kapsar.jpg\" alt=\"Sa\u011fl\u0131k Okuryazarl\u0131\u011f\u0131 Neleri Kapsar?\" class=\"wp-image-10178\" style=\"width:780px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligi-neleri-kapsar.jpg 724w, https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligi-neleri-kapsar-300x200.jpg 300w, https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligi-neleri-kapsar-585x390.jpg 585w, https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligi-neleri-kapsar-263x175.jpg 263w\" sizes=\"auto, (max-width: 724px) 100vw, 724px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n geli\u015fmi\u015f olmas\u0131 ki\u015filere pek \u00e7ok a\u00e7\u0131dan katk\u0131 sa\u011flayabilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n geni\u015f bir kapsam\u0131 bulunur. Sa\u011fl\u0131k sisteminin sundu\u011fu faydalardan en iyi \u015fekilde yararlanmak ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131z hakk\u0131nda bilin\u00e7lenmek i\u00e7in de bu kapsam, yol g\u00f6sterici bir harita niteli\u011fi ta\u015f\u0131r.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kapsad\u0131\u011f\u0131 alanlar\u0131 ve buna ba\u011fl\u0131 olarak ki\u015filere katt\u0131\u011f\u0131 becerileri ise \u015fu \u015fekilde s\u0131ralayabiliriz:&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Sa\u011fl\u0131k Bilgisine Eri\u015fim:<\/strong> Do\u011fru bilgiye ula\u015fabilmek, sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n temel ta\u015flar\u0131ndan biridir. Sa\u011fl\u0131kla ilgili yanl\u0131\u015f veya eksik bilgilere kar\u015f\u0131 korunmak i\u00e7in genelge\u00e7er yarg\u0131lardan \u00f6te yaln\u0131zca sa\u011fl\u0131k sekt\u00f6r\u00fcnde profesyonel olarak \u00e7al\u0131\u015fan uzmanlardan, kendi sa\u011fl\u0131k durumunuza uygun olacak \u015fekilde bilgi almak \u00f6nemlidir.&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Bilgi Analizi ve De\u011ferlendirme:<\/strong> Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131, edinilen bilgilerin do\u011frulu\u011funu ve g\u00fcvenilirli\u011fini de\u011ferlendirme yetene\u011fini i\u00e7erir. Bu \u00f6zellikle yanl\u0131\u015f bilgi yay\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n yayg\u0131n oldu\u011fu internet ortam\u0131nda olduk\u00e7a \u00f6nemli bir beceri olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar.&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Sa\u011fl\u0131k Hizmetleri Kullan\u0131m\u0131:<\/strong> Sa\u011fl\u0131k hizmetlerine eri\u015fim, randevu alma, uygun uzman se\u00e7imi yapma ve sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131 i\u015flemlerini anlama gibi konular sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 kapsam\u0131na girer.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Tedavi ve \u0130la\u00e7 Y\u00f6netimi:<\/strong> Re\u00e7ete edilen ila\u00e7lar\u0131n do\u011fru bir \u015fekilde kullan\u0131lmas\u0131, dozlar\u0131n takip edilmesi ve yan etkilerin bilinmesi de bu kapsam\u0131n \u00f6nemli bir par\u00e7as\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Katt\u0131\u011f\u0131 becerilerden de anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n bilgiye eri\u015fimden tedavi ve ila\u00e7 y\u00f6netimine kadar ki\u015filerin sa\u011fl\u0131k alan\u0131yla ilgili bir bilin\u00e7lenme s\u00fcreci<strong> <\/strong>olarak tan\u0131mlamak m\u00fcmk\u00fcn. Bu bilin\u00e7lenme s\u00fcreci ise bireylerin sa\u011fl\u0131kla ilgili bilgilere ula\u015fmas\u0131, bu bilgileri anlamas\u0131 ve bu bilgileri sa\u011fl\u0131kla ilgili kararlar\u0131nda kullanabilmesi i\u00e7in gerekli olan becerilerin t\u00fcm\u00fcn\u00fc kapsar.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Sa\u011fl\u0131k Okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00d6nemi Nedir?&nbsp;<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 ile geli\u015fen beceriler, ki\u015filerin hem do\u011fru bilgiye hem de do\u011fru tedaviye ula\u015fmalar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a \u00f6nemli. Bu da asl\u0131nda bir ki\u015finin genel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na katk\u0131 sa\u011flayan ba\u015fl\u0131ca ad\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/sggm.saglik.gov.tr\/TR,57003\/turkiyenin-saglik-okuryazarligi-duzeyi-olculdu.html\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">2020 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan T\u00fcrkiye\u2019nin sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 d\u00fczeyi ara\u015ft\u0131rmas\u0131nda<\/a> 10 ki\u015fiden 7\u2019sinin sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 d\u00fczeyinin d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Ancak bu sonu\u00e7 sadece bilgi eksikli\u011fini de\u011fil, ki\u015filerin genel sa\u011fl\u0131k d\u00fczeyi hakk\u0131nda da bilgi veren bir g\u00f6sterge. \u00c7\u00fcnk\u00fc ayn\u0131 ara\u015ft\u0131rmada da belirtildi\u011fi gibi sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015ft\u00fck\u00e7e hastal\u0131klar\u0131n g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 da art\u0131yor. Bu nedenle sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n sadece sa\u011fl\u0131kla ilgili bilgi d\u00fczeyini geli\u015ftirmek i\u00e7in de\u011fil, ki\u015filerin hastal\u0131klardan korunmak ve genel sa\u011fl\u0131k durumlar\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmek i\u00e7in de \u00f6nemi b\u00fcy\u00fck.<\/p>\n\n\n\n<p>Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 becerisine sahip ki\u015filer, bir hastal\u0131\u011f\u0131n tedavi s\u00fcrecinde do\u011fru ve bilin\u00e7li ad\u0131mlar atman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra hastal\u0131klar\u0131 \u00f6nleyici hizmetlerden yararlanma e\u011filiminde de olur. A\u015f\u0131lama, d\u00fczenli kontroller ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 gibi konularda bilin\u00e7li ki\u015filer, hastal\u0131klar\u0131n olu\u015fmas\u0131n\u0131 \u00f6nleyebilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun d\u0131\u015f\u0131nda \u00f6zellikle sosyal medyada ve internette h\u0131zla yay\u0131lan yanl\u0131\u015f sa\u011fl\u0131k bilgileri, bireylerin zarar g\u00f6rmesine neden olabilir. Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 ise sa\u011fl\u0131kla ilgili bilgileri analiz ve de\u011ferlendirme becerisini de i\u00e7erdi\u011fi i\u00e7in ki\u015filerin do\u011fru ile yanl\u0131\u015f\u0131 ay\u0131rt edebilmesine yard\u0131mc\u0131 olarak daha bilin\u00e7li ad\u0131mlar atmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Sa\u011fl\u0131k Okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 Geli\u015ftirmek \u0130\u00e7in Neler Yap\u0131lmal\u0131?&nbsp;<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"724\" height=\"483\" src=\"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligini-gelistirmek-icin-neler-yapilmali.jpg\" alt=\"Sa\u011fl\u0131k Okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 Geli\u015ftirmek \u0130\u00e7in Neler Yap\u0131lmal\u0131?\" class=\"wp-image-10179\" style=\"width:780px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligini-gelistirmek-icin-neler-yapilmali.jpg 724w, https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligini-gelistirmek-icin-neler-yapilmali-300x200.jpg 300w, https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligini-gelistirmek-icin-neler-yapilmali-585x390.jpg 585w, https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/media\/2024\/12\/saglik-okuryazarligini-gelistirmek-icin-neler-yapilmali-263x175.jpg 263w\" sizes=\"auto, (max-width: 724px) 100vw, 724px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 geli\u015ftirmek, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 korumak i\u00e7in atmam\u0131z gereken bir ad\u0131m. \u201cPeki, bu ad\u0131m\u0131 nas\u0131l ataca\u011f\u0131m?\u201d diyorsan\u0131z sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 becerinizi geli\u015ftirmek i\u00e7in yapman\u0131z gerekenleri \u015fu \u015fekilde s\u0131ralamak m\u00fcmk\u00fcn:&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Sa\u011fl\u0131k bilgisine ula\u015fmak istedi\u011finizde g\u00fcvenilir kaynaklara y\u00f6nelmek \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sosyal medyada ve internette sa\u011fl\u0131kla ilgili yay\u0131lan pek \u00e7ok bilgi yan\u0131lt\u0131c\u0131 olabilir. Bu yan\u0131lg\u0131ya d\u00fc\u015fmemek i\u00e7in de D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc (WHO) gibi uluslararas\u0131 kurulu\u015flar\u0131n yay\u0131nlar\u0131ndan ve uzman doktorlar\u0131n makalelerinden destek alabilirsiniz.&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Tabii ki t\u0131p terimlerini anlamak bazen zor olabilir. Bu nedenle \u00f6zellikle doktor randevular\u0131nda anlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z noktalar\u0131 sormaktan \u00e7ekinmeyin. Sorular\u0131n\u0131z\u0131 net ve a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ifade etmek, doktorunuzla daha iyi ileti\u015fim kurman\u0131za yard\u0131mc\u0131 olur.&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Yerel sa\u011fl\u0131k merkezleri, belediyeler ve sivil toplum kurulu\u015flar\u0131, toplumun sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in e\u011fitimler d\u00fczenler. Bu e\u011fitimlere kat\u0131larak sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131n geli\u015fimine katk\u0131 sa\u011flayabilirsiniz.&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Sonu\u00e7 olarak sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 sayesinde daha bilin\u00e7li bir \u015fekilde sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 y\u00f6netmeniz m\u00fcmk\u00fcn. Bu y\u00f6netimi yaparken sa\u011fl\u0131k giderlerinden do\u011fan masraflara kar\u015f\u0131 kendinizi ve sevdiklerinizi g\u00fcvence alt\u0131na almak da olduk\u00e7a \u00f6nemli. \u201cPeki, bunu nas\u0131l yapaca\u011f\u0131m?\u201d diyorsan\u0131z da MAPFRE Sigorta her zaman yan\u0131n\u0131zda.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>MAPFRE Sigorta <a href=\"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/sigorta-tr\/bireysel\/3s-saglik-sigorta-sistemi\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">3S \u00d6zel Sa\u011fl\u0131k Sigortas\u0131<\/a> ile sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131n\u0131z nedeniyle ya\u015fayabilece\u011finiz ekonomik endi\u015feleri ortadan kald\u0131rabilir, kendinizi ve sevdiklerinizi g\u00fcvence alt\u0131na alabilirsiniz. \u0130htiya\u00e7 ve taleplerinize en uygun sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131 poli\u00e7esini olu\u015fturmak i\u00e7in <a href=\"https:\/\/form.mapfre.com.tr\/iletisim\/formlar\/#\/3s-saglik-sigortasi-on-basvuru\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">3S \u00d6zel Sa\u011fl\u0131k Sigortas\u0131 teklif sayfam\u0131z\u0131<\/a> ziyaret edebilirsiniz.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>MAPFRE Sigorta<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131 nedir ve neden \u00f6nemlidir? Do\u011fru sa\u011fl\u0131k bilgisine eri\u015fim ve bilin\u00e7li kararlar i\u00e7in hemen t\u0131klay\u0131n.<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":10177,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[886,1972],"tags":[899,901],"class_list":["post-10168","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dusle","category-iyi-yasam-dusle","tag-ipucu","tag-saglik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10168","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10168"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10168\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10213,"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10168\/revisions\/10213"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10177"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10168"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10168"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mapfre.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10168"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}